Netcongestievergoeding: wat is het en hoe doe je mee?

In februari 2026 waarschuwde landelijk netbeheerder TenneT dat het elektriciteitsnet in de Flevopolder, Gelderland en Utrecht zijn grenzen had bereikt. Zonder extra maatregelen zouden er vanaf de zomer geen nieuwe of zwaardere aansluitingen voor kleinverbruikers meer mogelijk zijn. Kleinverbruikers, dat zijn ook gewone huishoudens.

Het kabinet, de netbeheerders en de provincies grepen in. Het net in de regio is opgeknipt in vijf congestiegebieden, er is capaciteit vrijgemaakt voor woningbouw en maatschappelijke voorzieningen, en cruciale netuitbreidingen zijn naar voren gehaald. Resultaat: in vier van de vijf gebieden is een aansluitstop voorlopig voorkomen.

Voor een groot deel van de provincie Utrecht was het tekort te groot. Daar geldt sinds 1 juli 2026 een tijdelijke aansluitpauze: aanvragen voor nieuwe of zwaardere aansluitingen komen op een wachtlijst tot er capaciteit vrijkomt. Dat raakt huishoudens en bedrijven allebei. Al geplande woningbouw gaat wel door; in de provincie Utrecht gaat dat om zo'n 35.000 woningen.

De pauze is nadrukkelijk tijdelijk, maar zonder einddatum. Elk half jaar beoordelen de netbeheerders opnieuw hoeveel ruimte er is; het eerstvolgende peilmoment is oktober 2026, waarna duidelijk wordt of er per 1 januari 2027 weer capaciteit vrijkomt.

Goed om te weten als je wilt verduurzamen: een warmtepomp of laadpaal past vaak binnen je bestaande aansluiting. In dat geval hoef je niets aan te vragen bij de netbeheerder en raakt de pauze je niet. Wij checken dat bij de schouw altijd even mee.

Naast bijbouwen zetten netbeheerders in op flexibiliteit van huishoudens. Apparaten die veel stroom vragen of opslaan, zoals thuisbatterijen, laadpalen en warmtepompen, kunnen hun verbruik verschuiven naar rustige uren. Netbeheerders Liander en Stedin tekenden in april 2026 een intentieverklaring met energieleveranciers om die flexibiliteit bij huishoudens in te kopen.

Voor jou werkt het zo: je meldt je apparaat aan bij een deelnemende energieleverancier. Die stuurt het op piekmomenten automatisch bij, en jij ontvangt daarvoor een netcongestievergoeding. Meedoen is vrijwillig, de sturing gebeurt op de achtergrond en bij normaal gebruik merk je er weinig van. Hoe die aansturing technisch werkt, lees je in onze uitleg over netsturing.

Er is geen vast landelijk tarief: de hoogte en uitbetaling verschillen per leverancier en per contract. Reken op een structureel extraatje bovenop wat slim sturen je toch al oplevert, niet op een verdienmodel.

SolarFast werkt voor dynamische contracten en slimme sturing samen met Frank Energie. Frank doet mee aan de netcongestieprogramma's en heeft het aanbod al live staan voor de congestiegebieden in de Flevopolder, Gelderland, Utrecht en Noord-Brabant (Oost). Met de postcodecheck van Frank Energie zie je direct of jouw adres in een aangewezen gebied ligt.

Per thuisbatterij, laadpaal of warmtepomp die meedoet, ontvang je bij Frank een netcongestievergoeding die maandelijks wordt verrekend op je factuur. In de app zie je dagelijks wat de aansturing je oplevert. Let op: het aantal deelnemers per congestiegebied is gemaximeerd, dus wacht niet te lang met aanmelden als je adres in aanmerking komt.

Frank stuurt naar eigen zeggen ruim 30.000 apparaten van klanten aan. Je zit er niet aan vast: er is geen vendor lock-in en je blijft vrij om van energieleverancier te wisselen. Ben je al klant bij Frank, dan kun je de netcongestiesturing via de app of per e-mail activeren zodra je daarvoor wordt benaderd.

De vergoeding maakt stuurbaarheid ineens een concreet koopcriterium. Een thuisbatterij of laadpaal die op afstand bijgestuurd kan worden, kan meedoen aan deze programma's; een apparaat dat dat niet kan, staat langs de zijlijn. Wij plaatsen daarom standaard merken die stuurbaar zijn, zoals onze HyxiPower- en Kstar-accu's en compatibele laadpalen.

Een deel van ons werkgebied, waaronder Utrecht, De Ronde Venen en Almere, ligt in of tegen de congestiegebieden aan. Maar ook daarbuiten loont een stuurbare opstelling: de avondpiek speelt overal, en met het einde van de salderingsregeling wordt zelf opslaan en slim verbruiken sowieso belangrijker.